Yugen is soberheid na ontwikkeling. Zo zou je kort samengevat kunnen zeggen.
Maar, het valt
moeilijk yugen te beschrijven met onze woordenschat.
Het is en moet ook iets in je zijn en wanneer dat er is dan heeft het geen naam
nodig. De essentie is de ervaring.
Als je met iets nieuws begint, bijvoorbeeld met budo, dan begin je met een schone lei. Nog geen ervaring, blanco. De eerste handelingen die aangeleerd worden zullen eenvoudig zijn en allengs complexer worden. De kennis wordt verruimd en neemt toe. Vanaf dat moment zullen je handelingen eenvoudiger en effectiever worden er komt meer rust. Uiteindelijk laat je alles los en ben je weer geheel vrij omdat de cirkel rond is.
Een mooie vergelijking vind ik altijd die met gekleurde banden. Je begint met
een witte, die wordt donkerder door de training, geel. Vervolgens wordt hij
ieder stadium donkerder. Oranje, groen, blauw, bruin en tenslotte zwart.
Dat is het moment waarop verder gebouwd wordt op de basis die gelegd is. Vandaar
af wordt de band niet donkerder meer maar lichter. De zwarte band begint grijs
te worden, hij toont tekening van slijtage, van ouderdom en wijsheid, ervaring.
Alles komt steeds meer in het teken van eenvoud te staan en daarmee een zekere
mate van perfectie. Het een zijn in de ervaring van budo. Zijn dus.